Akıl ve akıl sahipleri hakkında sözler

ما قيل في العقل والعقلاء: عن كعب الأحبار رضي الله عنه. قال: تجد الرجل مستكثرًا من أنواع أعمال البر، ويبلغ صنائع المعروف، ويكابد سهر الليل، وظمأ الهواجر، ولعله لا يساوي في ذلك كله عند ربه جيفة حمار. قيل: وكيف ذلك يا أبا إسحاق؟ قال لقلة عقله وسوء رغبته، وتجد الرجل ينام الليل ويفطر النهار، ولا يعرف بشيء من البر، ولا صنائع المعروف، ولعله عند الله من المقربين، قيل: وكيف ذلك يا أبا إسحاق؟ قال لما قسم الله له من العقل، فإن الله تعالى فرض على عباده أن يعرفوه وأن يطيعوه وأن يعبدوه، وإنما عبده وعرفه وأطاعه من خلقه العاقلون، وأما الجهال فهم الذين جهلوه فلم يعرفوه ولم يطيعوه ولم يعبدوه. [الحلية (تهذيبه) 2 / 252].

Türkçe anlamı

Kâ‘b el-Ahbâr (Allah ondan razı olsun) şöyle dedi: Bir adamın çeşit çeşit salih amel yaptığını, iyilikler işlediğini, uykusuz gecelere ve öğle sıcağında susuzluğa katlandığını görürsün. Fakat bütün bunlarla Rabbinin katında bir eşek leşinden daha değerli olmayabilir. “Bu nasıl olur Ebû İshak?” diye soruldu. “Aklının azlığından ve gayesinin düşüklüğünden” diye cevap verdi. Gece uyuyan, gündüz yemek yiyen, herhangi bir salih amel veya iyilikle tanınmayan bir adam da görürsün; yine de Allah’a yaklaştırılanlardan olabilir. “Bu nasıl olur Ebû İshak?” diye soruldu. “Allah’ın ona ayırdığı akıl sebebiyle” dedi. Yüce Allah kullarından kendisini tanımalarını, kendisine itaat ve ibadet etmelerini istemiştir. Yarattıkları arasında O’na ibadet eden, O’nu tanıyan ve O’na itaat edenler akıl sahipleridir. Cahiller ise O’ndan habersiz oldukları için O’nu tanımaz, O’na itaat ve ibadet etmezler. [Hilyah (abridged edition) 2 / 252].

Açıklama

Selefin söz ve hatıralarından aktarılmıştır.

Kaynak: Özgün kartın kaynaklarına bakınız.